Aslında bunun sebebi ONTAP’ın LUN’ları oluştururken kullandığı disk geometrisidir. ONTAP oluşturduğunuz LUN’un boyutuna göre, her 50GB'da bir farklı bir geometri kullanır. Sahip olduğunuz LUN’ların disk geometrisini görmek için “lun geometry [lun_adı]” komutunu kullanabilirsiniz. Bu komut diagnostic modda(“priv set diag”) çalışır. Bu komut ile aynı zamanda her bir LUN için maksimum boyutu da görüntüleyebilirsiniz.

Aşağıdaki ekren görüntüsünde ilk LUN 51GB ikinci LUN ise 100GB boyutunda.

Görüldüğü üzere iki LUN’un da max resize boyutu aynı. Eğer 101GB’lık bir LUN oluşturursak “lun geometry” komut çıktısı şöyle olur.

…ve 150GB’a kadar oluşacak tüm LUN’lar aynı “max resize size” değerine sahip olacaktır.

LUN oluştururken buna dikkat etmeli ve nereye kadar büyütebileceğimizi bilmeliyiz. Sonradan kötü sürprizlerle karşılamamak için LUN boyutunu baştan uygun şekilde ayarlamalıyız.

Aşağıdaki tablo size bu konuda bir fikir verecektir.

Geleneksel olarak diskler üzerinde adresleme/formatlama işlemleri için Cylinder/Head/Sector(CHS) mantığı kullanılır. Disk üzerindeki plakalarda yapılan bu mantıksal adresleme işlemi üzerinden veriler yazılır ve okunur. Fakat günümüz teknolojisinde kurumsal ortamlarda disklerin yerini alan depolama üniteleri ile birlikle bu işlem de dikkat edilmesi gereken bazı farklılıklar mevcut. Depolama ünitelerinde tek bir diski bir sunucuya atamak yerine, diskler üzerinde oluşturduğumuz bir veri havuzundan belirlediğimiz bir miktarı (LUN) sunucuya atıyoruz. LUN aslında mantıksal olarak diski temsil eden kavramdır. Fakat bu mantıksal disklerin CHS yapıları storage ünitesinin yazılımı tarafından yine mantıksal olarak oluşturulurlar ve gerçekte arka planda her disk için ayrı ayrı adresleme yine depolama ünitesi tarafından yapılmaktadır.  Fiziksel disklerde standart olarak partition'ların 63. sektörden başlayacaktır çünkü sistemin açılması için gerekli MBR alanı 63 sektör kaplamaktadır. Geleneksel fiziksel diskler her zaman 512 byte bloklar bulunur. Ancak depolama üniteleri performans ve verimlilik gibi nedenlerden ötürü genellikle daha yüksek blok boyutları kullanırlar. (NetApp 4KB, EMC 64KB gibi) Hala kullanımda olan bir çok işletim sistemi ilk partition'ı oluştururken partition başlangıç sektörü olarak 63 seçerler. Bu işletim sistemlerine örnek olarak Windows 2003/2000/XP ve çeşitli linux türevleri verilebilir.

Buraya kadarki bilgilerin ışığında aşağıdaki probleme göz atalım. Örnek bir sistem düşünelim; Windows 2003 çalıştırıyor ve bir storage'daki LUN'u kullanıyor. Bu durumda aşağıdaki gibi bir durum oluşacaktır. 

Windows üzerinde oluşturulan NTFS partition'ın cluster'ları SAN'deki LUN'un disk chunk'larına bire bir örtüşmeyecektir. Aslında bunun sebebi partition'un 63. sektörden başlamasıdır. Örneğin yukarıdaki şekilde görülen 3. cluster'ın yazılması için 2 disk chunk'ına da yazılması gerekir ve bu ekstra disk IO'su demektir.

Araya bir de sanallaştırma katmanının girdiği durumda ise işlem biraz daha karışık hale gelir. VMFS'de partition ve sanal makinayı ayrı ayrı düşünmek gerekir.

Buradaki sorun daha büyüktür. Böyle bir yapıda 3. cluster'a yakından bakacak olursak.Bir cluster'ın yazılması için 3 adet chunk'a yazmak gerekmektedir. Çünkü hem VMFS partition LUN üzerine doğru align edilmemiş, hem de sanal makinanın diski içindeki NTFS doğru align edilmemiştir.

Oysaki beklenen yapı şöyle olmalıdır;

Burada her bir cluster tek bir chunk'a isabet etmektedir. Ek IO yükü oluşturacak bir durumdan söz edilemez.

Disk Alignment sorunu nasıl tespit edilir

Bu sorunu tespit etmek işletim sistemine göre farklılık gösterir. Öncelikle VMware tafarına bakıldığında VMFS3 ve VMFS5'de alignment sorunu yoktur. VMFS2 olarak oluşturulmuş ve upgrade edilerek devam edilmiş LUN'lar var ise bunlarda sorun vardır. En basit ve temiz yöntem bu LUN üzerindeki datastore'u silip yeni versiyon olarak tekrar oluşturmaktır.

Windows tarafında 2003 ve öncesinde bu sorun oluşmaktadır. Bunu tespit etmenin en kolay yolu msinfo32 uygulamasını çalıştırmaktır. Bu uygulama tüm Windows sürümlerinde bulunur ve "Start/Run" a "msinfo32" yazılarak başlatılabilir. Windows 2003 bir sistemden aldığım çıktı şu şekildedir. 

Bu uygulama ile Components\Storage\Disk altından her bir disk için "Partition Starting Ofset" değeri görülebilir. Windows Vista ve üstünde bu sorun giderilmiştir ve partition'lar 1MB'dan başlamaktadır.

Disk Alignment sorunu nasıl düzeltilir

Bunu düzeltmenin çok kolay bir yolu yoktur. Düzeltmek için izlenebilecek yöntemler şunlardır.

• Storage üreticilerinin sağladığı araçları kullanmak (örn; mbralign)
• Diskleri tekrar oluşturup doğru şekilde align etmek
• Vmware vCenter Standalone Converter 5 ile P2v ya da V2V yapmak
• vs..

Burada üzerinde durmak istediğim Windows 2003 tarafında yeni bir diskin nasıl doğru align edilerek oluşturulabileceği ve Converter kullanımı.

Windows 2003 ile bir diski doğru şekilde align etmek için partition'u diskpart komut satırı tool'u ile oluşturmalısınız. Aşağıda bir örnek görebilirsiniz.

Bu sayede partition doğru şekilde align edilmiş olacak.

Eğer bir Windows 2003 sunucuyu P2v yapıyorsanız artık bu işlem çok daha kolay. Sadece P2V değil elbette, hali hazırdaki sanal 2003 sunucularda da yukarıdaki anlattığım yöntemle yeni diskler oluşturup veriyi taşımak istemezseniz, Converter programı ile V2V yaparak bu sorunu giderebilirsiniz.

Converter 5 ile beraber hayatımıza giren bu kutucuk sayesinde oluşacak olan disklerdeki alingment sorunu otomatik olarak düzeltilecektir.

Fazla detaya girmeden anlatmaya çalıştığım bu yazım umarım faydalı olur.

Daha detaylı bilgi için;

http://media.netapp.com/documents/tr-3747.pdf

Microsoft'un iscsi target yazılımını herkesin kullanımına açmasından sonra Starwind Software'de popüler iscsi target yazılımı için ücretsiz bir sürüm duyurdu. Benim de genellikle test ortamlarında ve eğitimlerde kullandığım Starwind iscsi software ücretsiz sürümüne aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz.

http://www.starwindsoftware.com/starwind-free

İndirme linki : http://www.microsoft.com/downloads/en/details.aspx?FamilyID=45105d7f-8c6c-4666-a305-c8189062a0d0

Öncelikle ONTAP'ın sürümlerine bir bakalım.

Daha öncesinde 7. jenerasyona kadar gelmiş ONTAP yazılımı ile ileri seviye HPC sistemleri için geliştirilmiş Ontap GX birbirinden bağımsız iken şimdi her iki sistem ONTAP 8 altında birleşmiş oldu. Bununla birlikte ONTAP 8'in iki farklı çalışma modu mevcut. 7 Mode ve Cluster Mode. Biz özellikle 7 Mode üzerinde duracağız.

Öncelikle değişen bazı terimlere göz atalım.

ONTAP 7G'de cluster diye adlandırdığımız, storage node'larından birinin hizmet vermeyi durdurması durumunda, ayakta kalan node'un diğeri yerine de hizmet vermeye devam etmesi özelliğinin adı HA(High Availability) olarak değişmiş durumda. Eskiden Active/Active Configuration diye isimlendirilen cluster node'larına ise artık HA Pair ismini veriyoruz. Ayrıca node'lardan birinin fail olma durumu eskiden cluster failover diye adlandırılırken artık controller failover olarak anılacak.

Genel olarak şöyle bir karşılaştırma tablosu mevcut.

Görüldüğü gibi yeni ONTAP 8 tamamen FreeBDS işletim sistemi üzerine inşa edilmiş. Ayrıca Hyper-V ve Xen için initiator os desteği gelmiş.

Ayrıca LACP linkleri oluşturmak için kullandığımız vif komutunun yerini de ifgrp komutu almış durumda. Parametreleri ise çok fazla değişmemiş görünüyor.

Bazı özellikler de artık kullanılamayacak. SMB 2.0'ı neden kaldırdıklarını anlamış değilim. SMB 2.0 ile birlikte Cifs protokolü ile Vista ve sonrası için daha performanslı dosya paylaşımına destek veriyordu. Ayrıca Ipv6 ve IPSec özellikleri de artık kullanılamayacak.

En büyük farklardan biri de artık 64bit aggregate'ler kullanabilir durumdayız. Bu sayede 16TB aggregate limitini aşabilme ve 100TB'a kadar aggregate oluşturabilme şansımız var. Fakat 8.0 ile hala root aggregate'in 32bit olma mecburiyeti var. Şu anda RC durumda olan 8.0.1 versiyonunda ise bu limitasyonda kalkıyor ve root aggregate'de dahil tüm aggregate'lerde 64bit kullanabileceğiz. Bunun yanında kullandığımız storage modeline göre aggregate boyutu limitasyonları mevcut. Aşağıdaki tabloda hangi model için ne kadar limitimiz var görebiliriz. (IBM N-Series modelleri)

64bit aggregate'ler içinde Snapmirror yaparken de bazı kısıtlamalar mevcut. 32bit aggregate'den 64bit'e doğru Volume Snapmirror mümkünken tersi mümkün değil maalesef. Qtree Snapmirror yada SnapVault ise file level bir kopyalama yaptığından bu kısıtlamaya tabi değil. Her iki yönde de çalışabiliyor.

Sistem açılışı ile de bazı değişiklikler var. Ctrl+C ile gililen boot menüsü eskiden 6 seçenekli iken şimdi aşağıdaki şekle dönüşmüş.

Burada eğer root volume'ü tekrar oluşturmak istersek 4'e basarak devam etmemiz ve sabırla beklememiz gerekiyor.

Kaynak: www.redbooks.ibm.com/redpapers/pdfs/redp4671.pdf

32 bit versiyonu için buraya, 64 bit versiyon için buraya tıklayabilirsiniz.

Detaylı kurulum ve kullanım dökümanını da buradan indirebilirsiniz.

> software install http://web_adresi/abc..exe
> download
> reboot

Her 2 controller için de tekrarlamak gerekli.

extpart c: 1024

Extend size değerini MB cinsinden kabul ediyor.

Extpart is a little tool for extend system volume/partition on your windows box even if  it's running. It is a command line tool and can be used easily.

extpart c: 1024

Extend size value must be in MB.